Onderwijs

Buiten ‘Spelend Leren’ na Corona

By juni 18, 2021 september 17th, 2021 No Comments

Normaliter was buitenspelen iets voor pauzes en lunchtijd, maar het concept ‘Spelend Leren’ is inmiddels doorgedrongen tot veel basisscholen. Spelend Leren is het idee dat kinderen spelen of fysiek actief zijn tijdens de lessen. En dan niet alleen tijdens de gymlessen, maar ook als onderdeel van andere lessen zoals rekenen en taal.

Spelend Leren, ook wel ‘bewegend leren’, heeft grote voordelen voor de ontwikkeling van de kinderen; met name op basisscholen. Het is bewezen dat spelen motorische en sociale vaardigheden doet groeien, kinderen motiveert om meer te leren, het zelfvertrouwen versterkt en ‘spiergeheugen’ activeert (om maar een paar voordelen te noemen). Maar mede dankzij de langdurige Corona crisis is het fysiek bezig zijn tijdens de lessen helemaal weggevallen. Online lesgeven leent zich simpelweg vaak niet voor het integreren van spel en bewegen. Spelend Leren is slachtoffer geworden van het online lesgeven en daarmee bijna volledig verdwenen.

Een evidence-based benadering

Een recente studie in Amerika toont daadwerkelijk aan dat de inactiviteit van kinderen toegenomen is in de laatste maanden. Deels door online lessen, deels door het sluiten van parken en sportfaciliteiten. Op lange termijn vergroot dit de kansen op ernstige gezondheidsklachten, overgewicht, diabetes en hart- en vaatziektes.[1] Daarnaast wordt in deze Noorse studie aangetoond dat onderwijzers tijdens de Corona-crisis meer aandacht schonken aan huiswerk en schoolwerk dat zittend gedaan kan worden dan aan Bewegend Leren.[2] Op sociale media delen ouders informatie en praktische fysieke oefeningen die hun kinderen op afstand kunnen doen, zodat ze toch nog een beetje bewegen.

Echter niet alles is de schuld van de pandemie. Al langer is de lichamelijke (in-)activiteit van kinderen een reden tot zorg. In 2005 kwam de ‘Active Healthy Kids Global Alliance’ samen om een ​​netwerk van onderzoekers en praktijkmensen te vormen die zich inzetten om lichaamsbeweging bij kinderen te bevorderen. Ze produceren rapportkaarten per land met behulp van een wereldwijde matrix en een reeks beoordelingen op basis van verschillende factoren. Voor ‘Algehele fysieke activiteit’ scoorde Nederland in 2018 een C. In het rapport werd geconcludeerd dat ‘de meeste Nederlandse kinderen niet voldoen aan de landelijke richtlijnen voor gezond bewegen’.[3]

Zie voor het volledige rapport hier de link.

Nu de wereldwijde beperkingen worden versoepeld, staat de ​​heropening van scholen op de eerste plaats op de agenda, en terecht. In Engeland keerden kinderen al in de eerste week van maart terug naar school – dat was midden in hun derde nationale lockdown. In andere delen van het Verenigd Koninkrijk heropenden de scholen drie weken na de paasvakantie, nagenoeg dezelfde periode als in Nederland. Beweging onder kinderen moet daarom een ​​prioriteit zijn en leerkrachten kunnen dit ondersteunen. Hier kan Spelend Leren letterlijk een belangrijke rol spelen in de terug-naar-school initiatieven, maar ook gedurende het schooljaar. Het moet niet alleen worden gezien als een andere manier om de ontwikkeling van kinderen te vergroten, maar ook als een kans om kinderen weer naar buiten te laten gaan en hun omgeving te verkennen.

The Gamer: een case study in Nederland

Energy Floors is een groot voorstander van Spelend Leren en dat stimuleren we met een van onze producten, The Gamer. The Gamer is een interactieve vloer voor op het schoolplein, werkend op zonne-energie en geprogrammeerd met 9 educatieve spellen.

Vorige week spraken we met Erwin Zeestraten, een sportleraar op basisschool De Driemaster in Hoek van Holland. Erwin Zeestraten geeft al 13 jaar sportles aan kinderen. The Gamer is in april 2020 bij De Driemaster geïnstalleerd, precies aan het begin van de pandemie. Zeestraten vertelt dat de kinderen er heel enthousiast over zijn: “Elke pauze die ze hebben, voor school, na school, spelen ze erop.”

Erwin begon The Gamer te gebruiken voor zijn buitenschoolse sportclub waarmee ze zich al een tijdlang uitsluitend bezighielden met het spelen van buitenspellen – typische spellen zoals verstoppertje en tikkertje. Over de Gamer zegt hij: “Ze genieten er echt van, vooral de spellen die ze in groepen spelen.” Leerlingen die zijn naschoolse club hebben bezocht kunnen hun leeftijdsgenoten daarna leren hoe ze de spellen moeten gebruiken. Enkele favorieten zijn Snake (Spel 5), Dino Jump (Spel 9) en Boter Kaas en Eieren (Spel 6). Dit laatste spel is vooral populair bij kinderen tot 5 jaar en de eerste twee spellen bij de kinderen tussen 8 en 12 jaar.

Daarnaast vertelt Erwin ons dat ook buiten zijn lessen om de Gamer een functie vervult. De school organiseerde bijvoorbeeld een ‘Dag Buiten Leren’ en sommige docenten gebruikten de Gamer tijdens de lessen om het leren leuker te maken.

Per april 2021 is The Gamer geïnstalleerd op 50 basisscholen in heel Nederland (bekijk ze hier op de kaart), twee in Duitsland en twee in Malta. Spellen op de vloer variëren van tafels oefenen tot geheugen trainen en van ‘doe het licht uit’ tot behendigheidsspellen. Er zijn ook meer competitieve spellen om samen te spelen met vrienden, maar het algemene resultaat is simpel: kinderen in beweging krijgen.

Als de pandemie ons iets heeft geleerd dan is het dat we moeten profiteren van bewegen, zoveel en zo lang als we kunnen. Het heeft het inzicht versterkt dat actief leren een noodzaak is. En daarom is het absoluut noodzakelijk dat zowel onderwijzers als beleidsmakers zichzelf voornemen om systematisch Spelend Leren te integreren zodra de situatie dit toelaat.

De volgende wereldwijde ‘Outdoor Classroom Day’ is op 20 mei 2021 en voor Nederland is het Buiten Speeldag op 9 juni 2021. Neem contact met ons op over het installeren van The Gamer voor je volgende sportdag of buitenschoolinitiatief.


[1] https://bmcpublichealth.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12889-020-09429-3#Abs1

[2] https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fspor.2020.589227/full#h10

[3] https://www.activehealthykids.org/netherlands/